“პრობლემური საკითხები გასული წლის ბოლოს დალაგდა, კლინიკების უდიდესი ნაწილი ანაზღაურებულია” – დიმიტრი ხუნდაძე

ჯანმრთელობის დაცვისა და სოციალურ საკითხთა კომიტეტის თავმჯდომარემ, დიმიტრი ხუნდაძემ ბიუროს სხდომაზე ლევან კობერიძის მიერ წამოჭრილ საკითხთან დაკავშირებით აღნიშნა, რომ დღეს იგი საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის მინისტრის მოადგილეს ხვდება 520-ე დადგენილებასთან დაკავშირებით. „თუმცა მხოლოდ ეს შეხვედრა არ არის ამ საკითხთან დაკავშირებით სამუშაო რეჟიმის ნაწილი. ჩვენ გასული წლის ბოლოს პრემიერ-მინისტრთან და შესაბამისი უწყებების მინისტრებთან, მათ შორის, ეკა ტიკარაძესთან ერთად, შევხვდით კლინიკის ხელმძღვანელებს. რა თქმა უნდა, იყო გარკვეული პრობლემური საკითხები, მაგრამ ეს გასული წლის ბოლოს დალაგდა. უდიდესი ნაწილი კლინიკებისა არის ანაზღაურებული”, – განაცხადა დიმიტრი ხუნდაძემ. მისი ინფორმაციით, 520-ე…

მეტი...

„სიკეთის დისკრედიტაცია ბოროტებაა… ციხეებიდან ყოველ 5 დღეში 3 გვამი გამოჰქონდათ“ – დიმიტრი ხუნდაძე „C“ ჰეპატიტის პროგრამაზე 

„შეტევა ,,C“ ჰეპატიტის ელიმინაციის პროგრამაზე. მინდა გითხრათ, რომ სიკეთის დისკრედიტაცია ბოროტებაა“ –  ასე აფასებს ჯანმრთელობის დაცვისა და სოციალურ საკითხთა კომიტეტის თავმჯდომარე დიმიტრი ხუნდაძე პროგრამის ირგვლივ წამოწყებულ ნეგატიურ კამპანიას. დეპუტატმა სპეციალური ბრიფინგი გამართა და ბოლო პერიოდში გავრცელებულ განცხადებებზე ისაუბრა.  “ბოლო პერიოდში აქტიურად მიმდინარეობს შეტევა ,,C“ ჰეპატიტის ელიმინაციის პროგრამაზე. მინდა გითხრათ, რომ სიკეთის დისკრედიტაცია ბოროტებაა! საყოველთაო საპატიმრო პროგრამის“ ავტორები, საყოველთაო ჯანმრთელობის დაცვის პროგრამის შემქმნელებს „C“ ჰეპატიტის ელიმინაციას უწუნებენ და თავს ესხმიან სიკეთეს. ეს შემთხვევით არ ხდება, რადგან მათ უნდათ მსოფლიოში უპრეცედენტო პროექტის გაუფასურება – ოღონდ დააზიანონ ხელისუფლება, ოღონდ ჩრდილი მიაყენონ ქართულ ოცნებას,…

მეტი...

დავით სერგეენკო, C ჰეპატიტის პროგრამასთან დაკავშირებულ ბრალდებებს უარყოფს

აუიდიტის დასკვნის შესახებ, რომლის მიხედვითაც C ჰეპატიტის ელიმინაციის პროგრამისთვის განკუთვნილ მედიკამენტებს ვადა გაუვიდა, ჯანდაცვის ყოფილი მინისტრი პირველ კომენტარს აკეთებს. დავით სერგეენკო C ჰეპატიტის პროგრამასთან დაკავშირებულ ბრალდებებს უარყოფს. პრემიერ-მინისტრის მრჩეველმა, ჯანდაცვის საკითხებში ნახევარი მილიარდი ლარის ღირებულების პრეპარატების გამოუყენებლობის მიზეზებზე ისაუბრა.  “საქართველო ამ მედიკამენტს იღებს უფასოდ. სახელმწიფო აუდიტის სამსახური ვალდებული იყო, რომ რაღაც გამკაცრება გაეკეთებინა ამ დონაციაზე და ვვარაუდობ, რომ მათ აიღეს ვიკიპედიაში ან რაიმე ესეთ პორტალში ნანახი 2016 წლის ფასები, სადაც ეს მართლაც მაღალი ღირებულების არის. 2018 წელს ეს უკვე 8-ჯერ ნაკლები ღირდა, თუმცა ამას არ აქვს მნიშვნელობა. ერთადერთი მნიშვნელობა აქვს შედარებისთვის. თუ იგივე…

მეტი...

თბილისს სასწრაფო დახმარების 80 ახალი მანქანა მოემსახურება

დედაქალაქის მერიამ საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროს სასწრაფო სამედიცინო დახმარების 80 ახალი, ევროსტანდარტების შესაბამისი ავტომანქანა გადასცა. სასწრაფო მანქანების პრეზენტაცია თავისუფლების მოედანზე გაიმართა. ღონისძიებაზე თბილისის მერმა, კახი კალაძემ დადებითად შეაფასა ის ფაქტი, რომ თბილისის სასწრაფო სამედიცინო მომსახურების ცენტრი მერიის დაქვემდებარებიდან ჯანდაცვის სამინისტროში გადადის. მიმდინარე წელს, სასწრაფო სამედიცინო დახმარების სამსახურები გაერთიანდა. ქვეყანაში დაინერგა ერთიანი, სისტემა, რომელიც მოსახლეობისთვის გადაუდებელი დახმარების სერვისს გააუმჯობესებს და პაციენტის ინტერესების მაქსიმალურად მოერგება.

მეტი...

„აფხაზეთში უმეტესობა ნარკომომხმარებელია” – გური მენაბდიშვილი

შავ ბაზარზე ნარკოტიკული საშუალებებთან დაკავშირებით, აფხაზეთში სავალალო მდგომარეობაა. როგორც ფსიქიკური ჯანმრთელობისა და ნარკომანიის პრევენციის ცენტრის გენერალური დირექტორის  პირველი მოადგილემ “მედიაცენტრ მთავარში” განაცხადა, ოკუპირებულ რეგიონში, სხვა, მძიმე ინფექციური დაავადებებიცაა გავრცელებული. „აფხაზეთში უმეტესობა ნარკომომხმარებელია, რიცხვებსაც ვერ დავასახელებ, არა 10 , 20  ან 30 ან 40…, უფრო მეტია ნარკოდამოკიდებულთა რიცხვი. ასევე, ჩემი ინფორმაციით იქ სხვადასხვა ინფექციური დაავადებებიცაა გავრცელბული. რაც შეეხება ჩვენი ქვეყნის მოქალაქეებს, რომლებიც იქ მოქალაქეებად ირიცხებიან, ჩვენი სერვისით სარგებლობა თვისუფლად შეუძლიათ,“ – აღნიშნა გური მენაბდიშვილმა “მედიაცენტრ მთავარში” გამართულ პრესკონფერენციაზე. მისივე ინფორმაციით, მოქალაქეებს, რომლებიც ჩანაცვლებით პროგრამაში მონაწილეობენ, პრეპარატის მისაღებად, ყოველ დღე ე.წ. საზღვრის…

მეტი...

“ჯი ეიჩ პი” – ფხვნილის ფორმის ნარკოტიკი, რომელიც გულის გაჩერებას და გარდაცვალებას იწვევს

“ჯი ეიჩ პი” ახალი ტიპის ნარკოტიკული საშუალება არ არის. წლებია, ამ საშუალების საქართველოშიც მოიხმარენ. ფსიქიკური ჯანმრთელობისა და ნარკომანიის პრევენციის ცენტრის გენერალური დირექტორის პირველმა მოადგილემ “მედიაცენტრ მთავარს” არ დაუდასტურა გავრცელებული ინფორმაცია, თითქოს ეს ნარკოტიკული საშუალება ქვეყანაში ძალიან გავრცელებულია. ”ჯი ეიჩ პი” ახალი ტიპის ნარკოტიკული საშუალება სულაც არ არის და ვერ დაგიდასტურებთ გავრცელებულ ინფორმაციას, რომ თითქოს, შავ ბაზარზე, ახალი ნარკოტიკული საშუალება გამოჩნდა. წლებია, ამ საშუალების მოხმარების ფაქტები არსებობს საქართველოში. ის განცხადებები, თითქოს ეს საშუალება ახლა გამოჩნდა შავ ბაზარზე არ შეესაბამება სიმართლეს. ნებისმიერი ნარკოტიკული საშუალების არსებობა, ბუნებრივია, საფრთხილო და საგანგაშოა. ეს არ ნიშნავს იმას, რომ რადგან ახალი არ არის,…

მეტი...

საქართველოში, ნარკოტიკების ყველაზე პატარა მომხმარებელი 15 წლისაა

2018 წელთან შედარებით, 2019 წელს ნარკომომხმარებელთა რაოდენობა ოდნავ გაიზარდა. რაც შეეხება ყველაზე პატარა პაციენტს, მისი ასაკი 15 წელია, თუმცა, როგორც ფსიქიკური ჯანმრთელობისა და ნარკომანიის პრევენციის ცენტრის გენერალური დირექტორის  პირველმა მოადგილე გური მენაბდიშვილმა „მედიაცენტრ მთავარში“ განაცხადა, ეს არ ნიშნავს რომ მომხმარებელთა ასაკი გაახალგაზრდავდა.    „ყველაზე პატარა ასაკის პაციენტი 15 წლის გვყავდა. იყო ერთეული შემთხვევები ამაზე პატარა ასაკის, თუმცა, ეს შემთხვევები არ ნიშნავს, რომ ნარკოტიკების მოხმარება გაახალგაზრდავდა. ბოლოს, 17 წლის ახალგაზრდა გვყავდა, რომელიც კლუბურ ნარკოტიკზე იყო დამოკიდებული“ – განაცხადა გური მენაბდიშვილმა „მედიაცენტრ მთავარში“.   მისივე შეფასებით, მნიშვნელოვანია პრევენცია, რადგან, ამაზე ეფექტური არაფერია. „აკრძალვა…

მეტი...

ნარკოტიკების გავრცელების მხრივ, თბილისის შემდეგ, აჭარა და ქუთაისი ლიდერობს (ვიდეო) 

საქართველოში ნარკოტიკების გავრცელების კუთხით, ერთ-ერთ მთავარ ფაქტორად ინტერნეტ-გამოწერა სახელდება. რაც შეეხება რეგიონებს, თბილისის შემდეგ, ე.ს. ცხელი წერტილი აჭარის რეგიონია. შავ ბაზარზე არსებულ ნარკოტიკულ საშუალებებთან დაკავშირებით, ფსიქიკური ჯანმრთელობისა და ნარკომანიის პრევენციის ცენტრის გენერალური დირექტორის  პირველმა მოადგილემ გური მენაბდიშვილმა „მედიაცენტრ მთავარში“ ისაუბრა. „ნარკოტიკების გავრცელების მხრივ, ერთ-ერთი არის ინტერნეტ გამოწერა, რომელთანაც სერიოზული ბრძოლა მიმდინარეობს. ეს ამავდროულად არის საშიში და მომხმარებელი რჩევა მოტყუებული,  ცაიტნოტში, რადგან მან არ იცის რას ყიდულობს. ყიდულობს სხვა რამეს და რეალურად, ხელში რჩება სხვა პრეპარატი.  ამას ვამბობ ჩვენთან მოსული პაციენტებიდან გამომდინარე. ისინი აცხადებენ, რომ მოიხმარენ ერთი ტიპის ნარკოტიკულ საშუალებას, თუმცა,…

მეტი...

C ჰეპატიტით ინფიცირებული 16 ათასი ადამიანი სამკურნალოდ არ მიდის – ვირუსის გადადების რისკი ჯანმრთელი ადამიანებისთვის

საქართველოში, C ჰეპატიტის ვირუსით ინფიცირებული 16 ათასი ადამიანი მკურნალობაზე უარს ამბობს. მიუხედავად იმისა, რომ სახელმწიფო მათ უფასო მკურნალობას სთავაზობს და თითქმის ყოველ დღე ურეკავენ, მკურნალობაზე ვერ დაითანხმეს. არადა, 16 000 ინფიცირებული, ჯანმრთელი და უკვე განკურნებული ადამიანებისთვის რეალურ საფრთხეს წარმოადგენს. “მედიაცენტრი მთავარი” აღნიშნულ რისკებთან დაკავშირებით, დაავადებათა კონტროლის ეროვნული ცენტრის სამეცნიერო ხელმძღვანელს – პაატა იმნაძეს ესაუბრა. პაატა იმნაძე: როცა ვსაუბრობთ, რომ ამ ადამიანებისთვის განკუთვნილ, ძვირადღირებულ პრეპარატებს ვადა გაუვიდა, უნდა ვიცოდეთ, რა რაოდენობაზეა საუბარი. ლაპარაკია 2000 დოზაზე მაშინ, როდესაც, დაახლოებით 16 ათასი ადამიანია, ვისაც დადასტურებულად აქვს C ჰეპატიტი, თუმცა, სამკურნალოდ არ მოდიან. “მედიაცენტრი მთავარი”:…

მეტი...

ძველი სტილით ახალი წლის აღნიშვნისას, პიროტექნიკის გამოყენების შედეგად ცხრა ადამიანი დაშავდა

ძველი სტილით ახალი წლის აღნიშვნისას, პიროტექნიკის გამოყენების შედეგად, ცხრა ადამიანი დაშავდა.  ჯანდაცვის სამინისტროს ინფორმაციით, ამ შემთხვევებიდან ხუთი თბილისში მოხდა. ყველა პაციენტი მსუბუქად დაშავდა, არც ერთის ჰოსპიტალიზაცია არ გამხდარა საჭირო. დამწვრობის ცენტრში გვიან ღამით ოთხი პაციენტი შეიყვანეს. როგორც ცენტრის დირექტორმა, გუგა ქაშიბაძემ განაცხადა, მათგან ორი ბავშვი იყო – 10 და 14 წლის, ორი კი მოზრდილი. ორივე ბავშვს და ერთ მოზრდილს მარჯვენა ხელის მტევნები ჰქონდათ დაზიანებული, მეოთხე პაციენტს კი ორივე მტევნის დაზიანება აღენიშნებოდა. გუგა ქაშიბაძის განცხადებით, პაციენტებს ჭრილობები ქირურგიულად ადგილზევე დაუმუშავეს და ოთხივე მათგანი ბინაზე გაეწერა.

მეტი...

“როგორ ვრცელდება ვირუსი” – რეკომენდაციები გრიპის თავიდან ასაცილებლად

დაავადებათა კონტროლის ეროვნული ცენტრის სამეცნიერო ხელმძღვანელი, სეზონურ ვირუსებთან დაკავშირებით, მოსახლეობას რეკომენდაციით მიმართავს. როგორც პაატა იმნაძემ “მედიაცენტრ მთავარში” გამართულ პრესკონფერენციაზე განაცხადა, ძირითადი რეკომენდაცია სისუფთავის დაცვა და ხელების ხშირი დაბანვაა.  “გრიპის ვირუსი წვეთით ვრცელდება. როდესაც ადამიანი აცემინებს, ახველებს, ლაპარაკობს ვირუსი გადადის. ისე რომ ვიღაცამ სახეში ჩაგვახველოს და დაგვაცემინოს, ამ შემთხვევაში, ვირუსი ვრცელდება გაშლილი ხელის, დაახლოებით, ერთი მეტრის მანძილზე. თუ ავადმყოფი ხველის ეტიკეტს არ დაიცავს – ხელს არ მიიფარებს პირზე, ეს ვირუსები მოხვდება ხელზე, ან გაიფანტება და მოხვდება მაგიდაზე. ვირუსი ყინვაში 7 საათი ძლებს, სიცხეში კი უფრო მალე კვდება, მაგრამ ზედაპირებზე, რამდენიმე წუთი მაინც იქნება. ყველას გვაქვს…

მეტი...

“სასწავლო პროცესის შეწყვეტის საფუძველი არ არსებობს, სკოლებმა ბავშვებს ჰიგიენის დაცვის პირობები უნდა შეუქმნან” – პაატა იმნაძე

დაავადებათა კონტროლის ეროვნული ცენტრის სამეცნიერო ხელმძღვანელი პაატა იმნაძე მიიჩნევს, რომ სკოლებში სასწავლო პროცესის შეწყვეტის საფუძველი არ არსებობს.   როგორც პაატა იმნაძემ „მედიაცენტრ მთავარში“ გამართულ პრესკონფერენციაზე განაცხადა, ეპიდემიის გავრცელებას ხელს ვერ შეუშლის სკოლებში სწავლის შეწყვეტა. მისი თქმით, ვირუსები მომდევნო 4 თვე კიდევ გაგრძელდება. „საქართველოში ისეთი სიტუაციაა, როგორიც ევროპის ნებისმიერ ქვეყანებში. არცერთ ევროპულ ქვეყნას არ მიუღია გადაწყვეტილება სასწავლო პროცესის შეწყვეტის თაობაზე. იქ, ეს პრაქტიკა საერთოდ არაა მიღებული. გრიპის მატების დროს, სასწავლო პროცესის შეწყვეტა, პოსტ საბჭოთა ქვეყნების ტრადიციაა. ეპიდემიური პროცესის განვითარებასთან მიმართებაში, სასწავლო პროცესის შეწყვეტას აზრი არ აქვს. მეცნიერული საფუძველი არ არსებობს, რომ…

მეტი...

„გრიპის ვირუსი აპრილის თვემდე გრძელდება, B ტიპის ვირუსის მაჩვენებელი 75%-ს შეადგენს“ – პაატა იმნაძე

დაავადებათა კონტროლის ეროვნული ცენტრის სამეცნიერო ხელმძღვანელის პაატა იმნაძის გნცხადებით, გასულ კვირასთან შედარებით, მიმდინარე კვირას, ვირუსის მხრივ, პაციენტების რაოდენობა მომატებულია. მისივე ინფორმაციით, ყველა ვირუსი საშიშია, თუ მას სათანადო ყურადღებას არ მიაქცებენ. სეზონური გრიპის ვირუსის გავრცელებასთნ დაკავშირებით, პაატა იმნაძემ „მედიაცენტრ მთავარში“ ისაუბრა. “ამჟამად, გრიპის ვირუსის მაჩვენებელი, საქართველოში, 100 000 მოსახლეზე 220 ადამიანს შეადგენს. დღეისათვის მიმართვიანობამ ამბულატორიულ დაწესებულებებში, წინა კვირასთან შედარებით, ოდნავ მოიმატა. ეს გასაგებიცაა, მძიმედ თუ არაა ადამიანი, არ მიმართავს პოლიკლინიკას. ჰოსპიტალიზაციის წილი, მძიმე მწვავე რესპირაციული  დაავადებებისა ნორმალურია და ინდიკატორი 3%-ით გაზრდილია. გრიპით დაავადებულ ადამიანთა მაჩვენებელი ამჟამად  22-25%-ია, შარშან ამ დროს 40% იყო.…

მეტი...

გრიპის ვირუსის სიმპტომების მქონე ბავშვები ბაღებში არ დაიშვებიან

გრიპის ვირუსის გავრცელებასთან დაკავშირებით, თბილისის საბავშვო ბაღებში საინფორმაციო კამპანია იწყება. კამპანია, რომელიც სააღმზრდელო წლის განახლებასთან ერთად, 15 იანვარს დაიწყება, გულისხმობს მშობლებისთვის საინფორმაციო ფურცლების დარიგებას, რომლებზეც დატანებული იქნება ინფორმაცია გრიპის გავრცელების გზებისა და მისი პრევენციის შესახებ. თბილისის საბავშვო ბაგა-ბაღების მართვის სააგენტოს ხელმძღვანელის კახა გვანცელაძის განცხადებით, საბავშვო ბაღების აღმზრდელთა უმრავლესობას გრიპის ვირუსის საწინააღმდეგო აცრა ჩატარებული აქვს

მეტი...

რა საფრთხის შემცველია პლასტმასის მეორად ბოთლებში მოთავსებული პროდუქტი?

ღვინო არაყი, თაფლი და რძე – ეს ნაწარმი უკვე წლებია პლასტმასის მეორად ბოთლში მოთავსებული იყიდება ბაზარსა თუ ხილ-ბოსტნეულის მაღაზიაში, რაც ჯანმრთელობისთვის დიდი საფრთხის შემცველია. ფტალატი, ტყვია, კადმიუმი, ვერცხლისწყალი – ეს იმ ათასობით კანცეროგენული ნივთიერების მცირე ჩამონათვალია, რომელიც პლასტმასის არასწორი გამოყენებისას გამოიყოფა, შემდეგ კი ყველა ჩვენგანის ორგანიზმში ხვდება. სპეციალისტების განმარტებით, მათი ხანგრძლივი გამოყენება შესაძლოა, ისეთი მძიმე დაავადებების მაპროვოცირებელიც კი გახდეს, როგორიც კიბოა. პლასტმასის ნივთიერების მავნებლობაზე საუბრობენ სურსათის სფეროს სპეციალისტებიც. მომხმარებელთა ფედერაციის თავმჯდომარე პოლიეთილენის პროდუქციის ეტაპობრივი ჩანაცვლების აუცილებლობაზე მიუთითებს. პლასტმასის ჭურჭლის გამოყენების საფრთხეებზე საუბრობენ სოფლის მეურნეობისა და გარემოს დაცვის სამინისტროში. ნარჩენების მართვის…

მეტი...

იაშვილის კლინიკას გრიპის ვირუსით, დღეში 60-80 პაციენტი მიმართავს

თბილისში, იაშვილის სახელობის ბავშვთა კლინიკაში ბოლო პერიოდში, გრიპის ვირუსით მიმართვიანობის მაჩვენებელი თითქმის უცვლელია. იაშვილის ბავშვთა ცენტრალური საავადმყოფოს ექიმმა ნატო გათენაშვილმა განაცხადა, რომ კლინიკას დღის განმავლობაში 60-80 პაციენტი აკითხავს. „ბოლო ორი კვირის განმავლობაში მომართვიანობა თითქმის არ იცვლება. დღის განმავლობაში ჩვენს კლინიკას აკითხავს დაახლოებით 60-დან 80-მდე პაციენტი, აქედან უმეტესობა გრიპის ვირუსით დაავადებული, რა თქმა უნდა, სხვადასხვა ტიპის გრიპის ვირუსით. ხშირ შემთხვევაში, არის გართულებული მდგომარეობა პნევმონიით, რომლებიც ჰოსპიტალიზებას საჭიროებენ“, – განაცხადა ექიმმა. მისი თქმით, პაციენტთა უმეტესობა მკურნალობას ბინაზე, ამბულატორიულ პირობებში, ოჯახის ექიმის მეთვალყურეობით განაგრძობს.

მეტი...

“საქართველოში ცე ჰეპატიტის პროგრამის წარმატებას ეჭვის ქვეშ არავინ აყენებს, ქართველების გარდა” – აკაკი ზოიძე

პარლამენტის ჯანდაცვის კომიტეტის ყოფილი თავმჯდომარე ჯანდაცვის სამინისტროს ფინანსური აუდიტის დასკვნას ეხმაურება, რომლის თანახმადაც, ცე ჰეპატიტის მართვის პროგრამის ფარგლებში საქართველოს მიერ უსასყიდლოდ მიღებულ 560 645 083 ლარის ღირებულების მედიკამენტებს ვადა გაუვიდა. აკაკი ზოიძის თქმით, თავად მედიკამენტების მომწოდებელი კომპანიის „გილეადის“ მხრიდან საქართველოს ჯანდაცვის სისტემის მესვეურების მიმართ, არც საჯარო და არც დახურულ ფორმატებში პრეტენზია არ გამოთქმულა. „არ შეიძლება ამ ქვეყანაში ყველაფრის პოლიტიზირება და თეთრზე შავის თქმა! საქართველოში „ცე“ ჰეპატიტის პროგრამის წარმატებას ეჭვის ქვეშ არ აყენებს არავინ დედამიწის ზურგზე, ისევ ქართველების გარდა! და ეს იმ დროს, როდესაც მთელი მსოფლიო ძალიან ყურადღებით აკვირდება ამ ვერაგი დაავადების ელიმინაციის (აღმოფხვრის) მართლაც უნიკალურ…

მეტი...

“ცე ჰეპატიტის სამკურნალო მედიკამენტების საკითხით პროკურატურა უნდა დაინტერესდეს” – რომან გოცირიძე

“უკიდურესად შემაშფოთებელი ფაქტია ცე ჰეპატიტის წამლების ვადის გასვლა და ის, რომ დაახლოებით, ხუთასი მილიონი ლარის ღირებულების მედიკამენტები იყო, ფაქტობრივად, გაფუჭებული და გადაყრილი, ეს არის დანაშაული”, – ამის შესახებ „ნაციონალური მოძრაობის“ ერთ-ერთმა ლიდერმა, რომან გოცირიძემ განაცხადა. მისი თქმით, ცე ჰეპატიტის სამკურნალო მედიკამენტების საკითხით პროკურატურა უნდა დაინტერესდეს. „გვაქვს ეჭვი კორუფციისა. არის გარკვეული სიგნალები, რომ ხდებოდა ამ მედიკამენტებით ვაჭრობა, ამიტომ დაუყოვნებლივ უნდა დაიწყოს პროკურატურამ საკითხის გამოძიება. რაც შეეხება ამ პროგრამის მომავალს, სამწუხაროდ, ამ ხელისუფლების პირობებში, ამ მენეჯმენტის პირობებში, უკეთეს მდგომარეობასა და მის გაუმჯობესებას არ უნდა ველოდოთ. იმედია, ხელისუფლების შეცვლის შემდეგ, სრულად განხორციელდება და…

მეტი...

ქუთაისის კლინიკებში გრიპის ვირუსით დაავადებულთა მიმართვიანობა გაიზარდა

ქუთაისში სეზონური გრიპით დაავადებულთა მიმართვიანობა გაზრდილია. ამის შესახებ კლინიკა “მედიქალ სითის” ინფექციური დაავადებათა ცენტრის ხელმძღვანელმა ნუგზარ მაღლაკელიძემ განაცხადა. მისი თქმით, რამდენიმე პაციენტის მდგომარეობა რთულია, მაგრამ საგანგაშო არ არის და მკურნალობას ექვემდებარება. ექიმი მოქალაქეებს მოუწოდებს, სიმპტომების გამოვლენისთანავე მიმართონ კლინიკებს, რათა თავიდან აირიდონ გართულებები.

მეტი...

“რისკჯგუფებისთვის განკუთვნილი გრიპის ვაქცინის 4000 დოზა სტრატეგიულ მარაგშია” – ამირან გამყრელიძე

დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნული ცენტრის გენერალური დირექტორის, ამირან გამყრელიძის განცხადებით, რისკჯგუფებისთვის განკუთვნილი გრიპის ვაქცინის 4000 დოზა სტრატეგიულ მარაგშია. „ვაქცინის სტრატეგიული მარაგი ქვეყანას აქვს. დღევანდელი რიცხვით, გრიპის ვაქცინის 4000 დოზა სტრატეგიულ მარაგში გვიდევს, რომელიც არის განკუთვნილი რისკჯგუფებისთვის. რისკჯგუფებს, განსაკუთრებით ორსულ ქალბატონებს, რადგან ეს არის ყველაზე მაღალი რისკჯგუფი, ვთხოვ – მობრძანდით. ასევე დიაბეტიანებს ვთხოვ, მიბრძანდნენ პოლიკლინიკებში და აიცრან“, – განაცხადა გამყრელიძემ. მისივე თქმით, გასული წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით, გრიპის ვირუსით ჰოსპიტალიზაციის მაჩვენებელი შემცირებულია. „ზოგადად, გრიპის ვირუსს რაც შეეხება, წინა სეზონთან მიმართებაში უფრო მშვიდად ვართ. რა თქმა უნდა, ზამთარია და ზამთარში გრიპი ყოველთვის არის…

მეტი...

ნახევარი მილიარდის ღირებულების მედიკამენტს ვადა გაუვიდა

C ჰეპატიტის მართვის პროგრამის ფარგლებში 560,645,083 ლარის ღირებულების მედიკამენტს ვადა გაუვიდა. სოციალური მომსახურების სააგენტოს განმარტებით, მედიკამენტების ვადის გასვლის ძირითადი მიზეზი ბენეფიციართა მომართვიანობის მკვეთრი შემცირება იყო, რომელიც 2017 წლის ივლისიდან დაიწყო. მიზეზად ასევე სამკურნალო პრეპარატის სოფოსბუვირი (სოვალდი) სახელდება, რომელიც სამკურნალო რეჟიმის მიხედვით სხვა მედიკამენტებთან ერთად ინიშნებოდა. ასევე სააგენტოს განმარტებით, არსებობს მკურნალობის თვითნებური შეწყვეტის ან გარდაცვალების ფაქტებიც. ინფორმაციას C ჰეპატიტის ვადაგასულ სამკურნალო მედიკამენტებზე საქართველოს ოკუპირებული ტერიტორიებიდან დევნილთა, შრომის, ჯანმრთელობისა და სოციალური დაცვის სამინისტროს 2018 წლის 31 დეკემბრით დათარიღებულ კონსოლიდირებული ანგარიშების ფინანსური აუდიტის ანგარიშში ვეცნობით. ანგარიშში ასევე ვიგებთ ინფიცირებულთა რაოდენობას წლების მიხედვით. 2015…

მეტი...

“საქართველოს, ცე ჰეპატიტის მკურნალობის მხრივ, ყველაზე კარგი ინდიკატორები და მონაცემები აქვს” – ამირან გამყრელიძე

დაავადებათა კონტროლის ეროვნული ცენტრის ხელმძღვანელმა, ამირან გამყრელიძემ დღევანდელ პრესკონფერენციაზე ცე ჰეპატიტის სახელმწიფო პროგრამასთან დაკავშირებით განმარტება გააკეთა. როგორც მან აღნიშნა, საქართველოს ცე ჰეპატიტის აქტიური გამოვლენისა და მკურნალობის მხრივ, 100 ათას მოსახლეზე გადათვლით, ყველაზე კარგი ინდიკატორები და მონაცემები აქვს. „ცე ჰეპატიტის ელიმინაციის სახელმწიფო პროგრამა, რომელიც საქართველოში 2015 წლიდან მიმდინარეობს, უპრეცედენტო გახლავთ, ანუ დღეს ქრონიკული ვირუსული დაავადების ელიმინაცია მსოფლიოში პირველად ხდება. მედიცინის ისტორიაში ელიმინირებულია მხოლოდ ერთი დაავადება – „ყვავილი“. ის ვაქცინებით მართვადი დაავადებაა და „ყვავილის“ ელიმინაცია მოხდა საყოველთაო ვაქცინაციის მეშვეობით. 1980 წლიდან „ყვავილი“ აღარ არსებობს მსოფლიოში და ამას დასჭირდა დაახლოებით 20 წელიწადი. ჯანმრთელობის მსოფლიო ორგანიზაციამ „ყვავილის“ ელიმინაცია გამოაცხადა 1959 წელს და სამიზნედ…

მეტი...

“ცე ჰეპატიტის პროგრამის ჩავარდნა საზოგადოების მიმართ ჩადენილი უმძიმესი დანაშაულია” – ზურაბ ჭიაბერაშვილი

“ათასობით ადამიანს ხელთ აქვს ანალიზის პასუხი, რომ ცე ჰეპატიტი აქვს და მკურნალობის პროცესში არ არის ჩართული. ამ დროს კი ვიგებთ, რომ კომპანია „გილეადისა“ და აშშ-ის დაავადებათა კონტროლის ცენტრის მიერ ნაჩუქარ 560 მილიონი ლარის ღირებულების მედიკამენტებს ვადა გაუვიდა. ეს რომელიღაც მორიგი საბიუჯეტო პროგრამის უბრალო ჩავარდნა კი არ არის, საზოგადოების მიმართ ჩადენილი უმძიმესი დანაშაულიაა”, – ამის შესახებ „ევროპული საქართველოს“ წევრმა, დეპუტატმა ზურაბ ჭიაბერაშვილმა განაცხადა. „ევროპული საქართველოს“ წევრი ცე ჰეპატიტის პროგრამის ჩავარდნის ორ ძირითად მიზეზს ასახელებს, პირველი ფინანსური ბარიერია.  „თუ გავითვალისწინებთ, რომ 2018 წელს ჯანდაცვის სამინისტრომ „ცე ჰეპატიტის ელიმინაციის პროგრამაზე” 15 მლნ ლარის დახარჯვა დაგეგმა…

მეტი...

„ნუ აჰყვებით რუსულ პროპაგანდას. ჩვეულებრივი ზამთარია ჩვეულებრივი გრიპით“ – პაატა იმნაძე

“გრიპის ვირუსის გავრცელების გამო, საჯარო სკოლებსა და ბაღებში არდადეგების გახანგრძლივების საფუძველი არ არსებობს“ – ამის შესახებ დაავადებათა კონტროლის ეროვნული ცენტრის სამეცნიერო ხელმძღვანელმა, პაატა იმნაძემ განაცხადა. მისი შეფასებით, სეზონური ვირუსის გავრცელების თვალსაზრისით, ქვეყანას საფრთხე არ ემუქრება. „ნუ აჰყვებით რუსულ პროპაგანდას. ჩვეულებრივი ზამთარია ჩვეულებრივი გრიპით,“ – აღნიშნა პაატა იმნაძემ. კითხვაზე, შესაძლოა თუ არა, ახალმა სტატისტიკურმა მონაცემმა, რომელიც 13 იანვარს უნდა გამოქვეყნდეს, დღის წესრიგში დააყენოს სკოლებისა და ბაღებისთვის სწავლის დაწყების გადადების რეკომენდაციის გაცემა, პაატა იმნაძე ამბობს, რომ არაფერი შეიცვლება და მსგავსი რეკომენდაციის გაცემის საფუძველი არ არსებობს. დაავადებათა კონტროლის ეროვნულ ცენტრი ქვეყანაში სეზონური ვირუსების…

მეტი...

ექიმები, იანვრის ბოლოსა და თებერვლის დასაწყისში, გრიპის ვირუსის მორიგ ტალღას ელოდებიან

ექიმები იანვრის ბოლოს და თებერვლის დასაწყისში გრიპის ვირუსის მორიგ ტალღას ელოდებიან.  მედიკოსების თქმით, მაღალი ცხელების, გახშირებული სუნთქვის, პირღებინების დროს პაციენტებმა უარი უნდა თქვან თვითმკურნალობაზე და მიმართონ ექიმს. „დეკემბრის ბოლოსთან შედარებით, ახლა სტაბილურია მდგომარეობა. ზრდის ტენდენცია ამ ეტაპზე არ გვქონია, თუმცა მაინც ველოდებით მეორე ტალღას. როგორც წესი, ეს არის იანვრის ბოლო, თებერვლის დასაწყისი. ამ პერიოდში არის ხოლმე მეორე ტალღა. დღევანდელ სიტუაციაში, სხვა რესპირაციულ ინფექციებთან ერთად, საკმაოდ ხშირია გრიპის ვირუსით მომართვიანობა. ჩვენი კლინიკის ბაზაზე გაცილებით მეტია „ბე“ ტიპის ვირუსი. H1N1-ის სიხშირე შედარებით იშვიათია და ასევე, შედარებით იშვიათია „ა“ ტიპის ვირუსით მომართვიანობის შემთხვევები.…

მეტი...

კიბოს სკრინინგზე ხელმისაწვდომობა 2020 წლიდან იზრდება

2020 წლიდან კიბოს სკრინინგის სერვისის მიწოდება ყველა იმ დაწესებულებას შეუძლია, რომელიც შესაბამის კრიტერიუმებს აკმაყოფილებს. ჯანდაცვის სამინისტროში აცხადებენ, რომ ცვლილების შედეგად, პროგრამის გეოგრაფიული ხელმისაწვდომობა იზრდება. „კიბოს სკრინინგი ძალიან დიდი ხანია, ქვეყანაში ვრცელდება, მაგრამ მაჩვენებელი, თუ რამდენად ბევრ ადამიანს მოიცავს ის, არის საკმაოდ დაბალი. არ აღწევს იმ მაჩვენებელს, რომელიც სასურველია. პროგრამა ხდება ვაუჩერული და სერვისის მიწოდება შეეძლება ნებისმიერ დაწესებულებას, რომელიც დაინტერესდება, შეასრულებს პროგრამით ნაკისრ ვალდებულებებს და ამ მექანიზმით, მივაღწევთ მაქსიმალურად გეოგრაფიულ ხელმისაწვდომობას. ვიმედოვნებ, რომ ეს გაზრდის მომსახურების ხარისხს და რაოდენობას“, – განაცხადა ჯანდაცვის სამინისტროს ჯანდაცვის პოლიტიკის სამმართველოს უფროსმა, ეკა ადამიამ.

მეტი...

შვიდ წლამდე ასაკის ბავშვებს, ექიმის მიმართვის საფუძველზე, ტყვიაზე კვლევას უფასოდ ჩაუტარებენ

ტყვიის შემცველობაზე კვლევის სახელმწიფო პროგრამა ფართოვდება. ცვლილების თანახმად, პროგრამაში შვიდ წლამდე ასაკის ყველა ის ბავშვი ჩაერთვება, რომელსაც სისხლში ტყვიის მაღალი შემცველობის სიმპტომები ექნება.  ქვეყანაში უკვე არის ლაბორატორია, სადაც სისხლში ტყვიის შემცველობის მაჩვენებელს ადგენენ. ამასთან, უფასოა მედიკამენტოზური მკურნალობაც. ჯანდაცვის პოლიტიკის სამმართველოს უფროსი, ეკა ადამია აცხადებს, რომ ცვლილება ძალაში 2020 წლის პირველი იანვრიდან შევიდა. „გასულ წელს დავიწყეთ „მიქსის“ კვლევის მიხედვით გამოვლენილი ბავშვების სისხლში ტყვიის ბიომონიტორინგის კომპონენტი. პროგრამის ფარგლებში მოვიცავით მხოლოდ ის ბავშვები, რომლებიც გამოვლინდნენ ამ კვლევის ფარგლებში. 2020 წლისთვის ეს კომპონენტი ფართოვდება და უკვე შვიდ წლამდე ასაკის ნებისმიერ ბავშვს ოჯახის ექიმის ან…

მეტი...

ორსულები და სოციალურად დაუცველი მოქალაქეები მედიკამენტ „ტამიფლუს“ უფასოდ მიიღებენ

ორსულები და სოციალურად დაუცველი მოქალაქეები (100 000 ქულამდე) სამედიცინო ჩვენების საფუძველზე მედიკამენტ „ტამიფლუს“, რომელიც გრიპის სამკურნალოდ გამოიყენება, უფასოდ მიიღებენ.  ჯანდაცვის სამინისტროს განმარტებით, მედიკამენტის მისაღებად აუცილებელია რეცეპტის, პირადობის მოწმობისა და ჯანმრთელობის შესახებ ცნობის (№IV-100/ა) წარდგენა. ექიმის დანიშნულებით მედიკამენტის მიღება შესაძლებელია საზოგადოებრივი ჯანდაცვის ცენტრებში. დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნული ცენტრის გენერალურმა დირექტორმა, ამირან გამყრელიძემ განაცხადა, რომ წელს ქვეყანა უფრო მომზადებული შეხვდა გრიპის სეზონს. “5 საკვანძო საკითხია – ვაქცინაცია, ხშირად ხელების დაბანა, სველად დალაგება, ავადმყოფთან ნაკლებად ყოფნა, თუ სიცხე აქვს, სამსახურში, ბაღში თუ სკოლაში არწასვლა და ა.შ. ეს ძალაშია. წელს ბევრად მეტი ადამიანი ავცერით…

მეტი...

„რატომ ფიქრობს კერძო კლინიკა, რომ მის მოგებაზე სახელმწიფოა პასუხისმგებელი“ – სალომე ლოლუა 520-ე დადგენილებაზე

„520-ე დადგენილების ერთადერთ ნაკლს იმაში ვხედავ, რომ გათანაბრებული ტარიფები სრულიად მოულოდნელი იყო საქართველოს სამედიცინო საზოგადოებისთვის, პირველ რიგში კი კლინიკებისთვის. ჯანდაცვის სამინისტროს მოსამზადებელი ეტაპი უნდა ჩაეტარებინა და წინასწარი ინფორმაციული ფონი შეექმნა დადგენილების მიღებამდე. ამ შემთხვევაში, ასე მტკივნეულად აღარ მოხდებოდა მისი აღქმა“ – განაცხადა „ექიმთა უფლებების დაცვის ორგანიზაციის“ თავმჯდომარე სალომე ლოლუამ „მედიაცენტრ მთავარში“. მან საყოველთაო ჯანდაცვის პროგრამის ხარჯზე ბიზნესის აწყობაზეც ისაუბრა და აღნიშნა, რომ სახელმწიფო არ არის ვალდებული, კერძო კლინიკებს, მეტი მოგების მისაღებად, მათ მიერვე მიწოდებული ტარიფები დაუფაროს. სალომე ლოლუამ იმ კონკრეტულ პრობლემაზეც ისაუბრა, რამაც საყოველთაო ჯანდაცვის პროგრამა ჩიხში შეიყვანა.      „აბსოლუტურად ვეთანხმები…

მეტი...

„საყოველთაო ჯანდაცვის ხარჯზე მედიცინა ბიზნესად იქცა, პროგრამა კი ჩიხში შევიდა“ – ბიუჯეტში 360 მილიონიანი დეფიციტია

„სრულიად ვეთანხმებით ჯანდაცვის სამინისტროს იმაში, რომ ბიუჯეტიდან გამოყოფილი თანხები რაციონალურად უნდა დაიხარჯოს და ეფექტურად მივიდეს თითოეულ მოქალაქემდე. დიახ, მოქალაქემდე და არა კლინიკების მფლობელების ექსკლუზივ-ჯიპებამდე, სასახლეებამდე“ – ეს განცხადება „ექიმთა უფლებების დაცვის ორგანიზაციის“ თავმჯდომარე სალომე ლოლუამ „მედიაცენტრ მთავარში“ გააკეთა. ლოლუამ საყოველთაო ჯანდაცვის პროგრამასა და სამინისტროს 520-ე დადგენილებაზე ისაუბრა და აღნიშნა, რომ საყოველთაო ჯანდაცვის პროგრამას ფსკერი არ აღმოაჩნდა, რომელმაც ბიუჯეტს დეფიციტი შეუქმნა. „არაგამჭვირვალობამ ჯანდაცვის საყოველთაო დაზღვევის უფასო პროგრამა ჩიხამდე მიიყვანა და სამინისტრო იძულებული გახდა, რომ სასწრაფოდ დაეწესებინა რეგულაციები ფასებზე. წინააღმდეგ შემთხვევაში, პროგრამა უბრალოდ არსებობას შეწყვეტს. თავად განსაჯეთ, ციფრებს მოგიყვანთ. ყოველწლიურად, მილიონობით ლარი…

მეტი...

იაშვილის კლინიკაში აცხადებენ, რომ ვირუსული ინფექციებით დაავადებულ პაციენტთა მიმართვიანობა გაზრდილია

იაშვილის კლინიკაში აცხადებენ, რომ ვირუსული ინფექციებით დაავადებულ პაციენტთა მიმართვიანობა გაზრდილია იაშვილის საავადმყოფოს პედიატრმა, თამარ არახამიამ განაცხადა, რომ მიმართვიანობის ძირითადი მიზეზი ვირუსული ინფექციაა. „ჩვენი კლინიკის მონაცემებით, კვირიდან კვირამდე მომართვიანობის თვალსაზრისით არის მზარდი ტენდენცია. მომართვიანობის ძირითადი მიზეზი ბოლო პერიოდში არის ვირუსული ინფექცია, არის დადასტურებული შემთხვევები ძირითადად ,,ბე” ტიპის ვირუსული ინფექციისა, რომელსაც ახასიათებს შემდეგი სიმპტომატიკა: ეს არის ჰექტიური ცხელება, ანუ მაღალი სიცხე, კატარალური მოვლენები, ანუ ნინორეა, ყელის ტკივილი, კუნთების ტკივილი. აღნიშნული სიმპტომატიკით თავსდებიან ძირითადად ჩვენთან პატარები. ჩვენს კლინიკას ამ ეტაპზე ჰოსპიტალიზაციის პრობლემა ჯერჯერობით არ აქვს, ადგილები, რა თქმა უნდა, გვაქვს“ ,- განაცხადა თამარ არახამიამ.…

მეტი...

გრიპის ვირუსის სიმპტომებით, თბილისში მცირეწლოვანი გარდაიცვალა

თბილისში, თემქის ერთ-ერთ კლინიკაში, ვირუსული ინფექციით, რვა წლის ბავშვი დაიღუპა. ექიმების განმარტებით, მცირეწლოვანს მაღალი სიცხე და სუნთქვის მწვავე უკმარისობა აღენიშნებოდა, რის გამოც ბავშვი სამი დღის წინ ხელოვნურ სუნთქვაზე გადაიყვანეს, თუმცა მისი გადარჩენა მაინც ვერ შეძლეს. ამ ეტაპზე მედიკოსებს უჭირთ იმის თქმა, იყო თუ არა, მოზარდის გარდაცვალების მიზეზი H1N1 ვირუსი. მასალები ლაბორატორიაში კვლევისთვისაა გადაგზავნილი.

მეტი...

“გრიპის სეზონი ქვეყანაში აპრილამდე გრძელდება” – ამირან გამყრელიძე

დაავადებათა კონტროლის ეროვნული ცენტრის ხელმძღვანელი, ამირან გამყრელიძე აცხადებს, რომ შარშანდელთან შედარებით, წელს ჰოსპიტალიზაციის მაჩვენებელი გაცილებით დაბალია. როგორც ამირან გამყრელიძემ განაცხადა, დეკემბრის ბოლო სამ კვირაში ქვეყანაში 100 000 მოსახლეზე გრიპის 312 ახალი შემთხვევა დაფიქსირდა. „მწვავე რესპირატორული ინფექციებით შარშან თუ ჰოსპიტალიზაციის მაჩვენებელი 40% იყო, წელს ეს მაჩვენებელი 19%-ია. ანუ ეს მიუთითებს, რომ შედარებით კლინიკურად მსუბუქად მიმდინარეობს გრიპი წელს და ეს გამოწვეულია იმით, რომ ცირკულირებს ქვეყანაში უპირატესად „ბ“ ტიპის გრიპის ვირუსი, რომელიც „ა“ ტიპის გრიპის ვირუსთან შედარებით ხასიათდება შედარებით მსუბუქი მიმდინარეობით. ქვეყანა დღეს დაახლოებით რვა ტიპის ვირუსი ცირკულირებს, აქედან გრიპის ვირუსი არის „ა“ და…

მეტი...

აჭარაში, გრიპის ვირუსის შემთხვევების რაოდენობა გაიზარდა

აჭარაში, გრიპის ვირუსის შემთხვევების რაოდენობა გაიზარდა. აჭარის ავტონომიური რესპუბლიკის ჯანდაცვის სამინისტროს ინფორმაციით, კლინიკებს ბოლო პერიოდში, დღის განმავლობაში 250-მდე ადამიანი მიმართავს. უწყების ცნობით, მიმართვიანობის მატების მიუხედავად მონაცემები გასული წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით დაბალია. ჯანდაცვის სამინისტროს ინფორმაციით, აჭარაში ძირითადად „ბე“ ტიპის ვირუსი ფიქსირდება. არის „ეიჩ ერთისა“ და „ეიჩ სამის“ შემთხვევებიც. მინისტრის განცხადებით, კლინიკები და ამბულატორიები დასვენების დღეებშიც იმუშავებენ.

მეტი...

“პაციენტების უმრავლესობა 5 წლამდე ასაკისაა” – რეკომენდაციები იაშვილის ბავშვთა საავადმყოფოს სამედიცინო დირექტორისგან

იაშვილის სახელობის ბავშვთა ცენტრალური საავადმყოფოს სამედიცინო დირექტორის ივანე ჩხაიძის განცხადებით, გრიპის ვირუსთან დაკავშირებით მიმართვიანობა მკვეთრადაა გაზრდილი და პაციენტების უმრავლესობა 5 წლამდე ასაკისაა. ჩხაიძე ერთ წლამდე ასაკის ბავშვების მშობლებს ურჩევს, ტემპერატურის მომატების შემთხვევაში აუცილებლად მიმართონ ექიმს, რადგან სწორედ ექიმმა უნდა გადაწყვიტოს, პაციენტის მკურნალობა საავადმყოფოში გაგრძელდეს, თუ სახლის პირობებში. “მომართვიანობა მკვეთრადაა მომატებული, პაციენტების აბსოლუტური უმრავლესობა 5 წლამდე ასაკისაა. დღევანდელი მონაცემებით, 62 პაციენტი წევს იაშვილის კლინიკაში. B ტიპის ვირუსისთვის დამახასიათებელი ნიშნები პირველ რიგში ტემპერატურის და ზოგადი მდგომარეობის სიმძიმეს განსაზღვრავს, გაცილებით მსუბუქი მიმდინარეობა ნიშნავს, რომ გართულებების რისკი არის ნაკლები, თუმცა უეცრად განვითარებული მაღალი ტემპერატურა, ყელის…

მეტი...